مركز ارتباط حضرت آیت الله العظمی سید علی حسينى سیستانی (مد ظله) در لندن، اروپا، شمال و جنوب امریکا است.
«علم فقه» یكی از مقدّسترین علوم ارزندۀ اسلامی است كه عهدهدار بیان روش اصیل بندگی خداوند متعال و كیفیّت صحیح آن است. این علم، در عصر پیامبر اكرمو امامان، پژوهندگان زیاد و رونقی چشمگیر داشته و مورد توجّه پیروان دین بوده، بهویژه در زمان امام باقر و امام صادق كه به حدّ اعلای اوج خود رسیده و دانشمندان بسیاری در مسائل مختلف دینی و فروع احكام، در محضر آن دو پیشوای بزرگ شیعه پرورش یافتند.
مسائل و احكام اسلامی در آن عصر نورانی علمی، چنان تحلیل و بررسی میشد كه نقل شده زرارة بن اعین، مدّت چهل سال مسائل حج را از امام صادق میآموخت و باز هم زمینۀ بحث باقی بود، چنانچه میگوید به امام صادق عرض كردم: خداوند مرا فدای تو گرداند، از چهل سال پیش تا كنون راجع به مسائل حج از شما میپرسم و شما همواره جواب میدهید. حضرت فرمودند: «ای زراره، كانون مقدّسی كه دو هزار سال پیش از آدم، مورد توجّه و زیارتگاه بوده، تو میخواهی مسائل آن در ظرف چهل سال بیان شود؟». [13]
در زمان ائمّۀ معصومین، عهدهدار بیان احكام الهی، خود امامان بودند و نیز این موضوع را به عهدۀ اصحاب و شاگردان خاصّ خویش هم میگذاردند. مردان فاضل و مایهدار و با فضیلتی مانند زراره و محمّد بن مسلم و ابو بصیر و ابان بن تغلب، مسائل حلال و حرام و احكام دین را در اختیار مردم میگذاشتند و ائمّه، مردم را به آنان ارجاع میدادند.
چنانچه نقل شده، شعیب عَقَرقوفی میگوید به امام صادق عرض كردم: چه بسا نیاز پیدا میكنیم كه در موردی سؤال كنیم، حال از چه كسی بپرسیم؟ حضرت فرمودند: «بر تو باد به اسدی، یعنی ابو بصیر». [14]
همچنین، نقل شده كه عبداللّه بن ابی یَعفور میگوید: به امام صادق عرض كردم در هر وقت، برای من ممكن نیست شما را ببینم و محضر شما شرفیاب شوم و از طرفی چه بسا شخصی از شیعیان میآید و مطالبی را از من میپرسد و من پاسخ همۀ مسائل او را نمیدانم (وظیفه من چیست؟)، حضرت فرمودند: «چرا به محمد بن مسلم مراجعه نمیكنی؟ هر چه ندانستی از او بپرس كه او از پدرم امام باقر مسائل را فرا گرفته و در نزد آن حضرت، آبرومند و محترم بود». [15]
در نقل دیگری، علی بن مسیّب همدانی میگوید به حضرت رضا عرض كردم: من در ناحیهای دور دست زندگی میکنم و در هر زمانی دسترسی به شما ندارم، پس از چه كسی برنامههای دینیام را فرا بگیرم؟ حضرت فرمودند: «از زكریّا بن آدم قمی كه امین و محلّ اعتماد بر امر دین و دنیا است». علی بن مسیّب میگوید: هنگامی كه به شهر خود بازگشتم، هر مطلبی را كه مورد نیاز بود، از زكریّا بن آدم پرسش میكردم. [16]
همچنین، روایت شده كه عبدالعزیز بن المهتدی میگوید از امام رضا پرسیدم: در هر زمانی ملاقات با شما برایم میسّر نیست، پس مَعالم دینم را از چه كسی فرا بگیرم؟ حضرت فرمودند: «از یونس بن عبدالرحمن بیاموز». [17]
گاه ائمّه، بعضی از اصحاب خود را امر میكردند برای مردم فتویٰ بدهند، چنانکه در حدیث است كه امام باقربه اَبان فرمودند: «إجْلِسْ فیٖ مَسْجِدِ الْمَدیٖنَةِ وَأَفْتِ النّاسَ، فَإنّی أُحِبُّ أَنْ یُریٰ فیٖ شیٖعَتیٖ مِثْلُكَ». در مسجد مدینه بنشین و فتویٰ بده، زیرا دوست دارم كه همانند تو در میان شیعیانم دیده شود. [18]
سرانجام، عصر امامان كمكم سپری شد و دوران غیبت امام زمان فرا رسید و بیان حلال و حرام و روشنگری برنامههای زندگی جامعه، یكسره به فقهای جامع الشرایط واگذار گردید و موضوع فتویٰ و نیز موضوع تقلید، به صورت خاصّی رواج كلّی یافت.