توضيح المسـائل

احكام مسجد

مسأله 886 ـ نجس كردن زمين و سقف و بام و طرف داخل ديوار مسجد ، حرام است ، و هر كس بفهمد كه نجس شده است بايد فوراً نجاست آن را بر طرف كند ، و احتياط مستحب آن است كه طرف بيرون ديوار مسجد را هم نجس نكنند ، و اگر نجس شود بر طرف كردن آن لازم نيست ، ولى اگر نجس كردن طرف بيرون ديوار موجب هتك مسجد باشد البته حرام است ، و بر طرف كردن آن مقدارى كه رافع هتك باشد لازم است .

مسأله 887 ـ اگر نتواند مسجد را تطهير نمايد ، يا كمك لازم داشته باشد و پيدا نكند ، تطهير مسجد بر او واجب نيست ، ولى چنانچه بداند كه اگر به ديگرى اطلاع دهد اين كار انجام مى‏گيرد اگر باقى گذاشتن نجاست موجب هتك باشد ، بايد به او اطلاع دهد .

مسأله 888 ـ اگر جائى از مسجد نجس شود كه تطهير آن بدون كندن يا خراب كردن او ممكن نيست ، بايد آنجا را بكنند يا خراب نمايند در صورتى كه كندن يا خراب كردن جزئى باشد ، يا آنكه رفع هتك متوقف بر كندن يا خراب كردن كلّى باشد ، و الاّ خراب كردن محل اشكال است ، و پر كردن جائى كه كنده‏اند و ساختن جائى كه خراب كرده‏اند واجب نيست . ولى اگر چيزى مانند آجر مسجد نجس شود ، در صورتى كه ممكن باشد ، بايد بعد از آب كشيدن به جاى اولش بگذارند .

مسأله 889 ـ اگر مسجدى را غصب كنند و به جاى آن خانه و مانند آن بسازند ، يا بطورى خراب شود كه ديگر به آن مسجد نگويند ، نجس كردن آن حرام نيست ، و تطهير آن واجب نيست .

مسأله 890 ـ نجس كردن حرم امامان عليهم‏السلام حرام است . و اگر يكى از آنها نجس شود ، چنانچه نجس ماندن آن بى احترامى باشد ، تطهير آن واجب است ، بلكه احتياط مستحب آن است كه اگر بى احترامى هم نباشد آن را تطهير كنند .

مسأله 891 ـ اگر حصير يا موكت مسجد نجس شود ، بايد آن را آب بكشند ، و اگر بريدن جاى نجس بهتر باشد ، بايد آن را ببرند . ولى بريدن مقدار معتنابهى از آن ، يا تطهيرى كه موجب نقص باشد محل اشكال است ، مگر اين كه ترك آن موجب هتك باشد .

مسأله 892 ـ بردن عين نجس و متنجّس در مسجد اگر بى احترامى به مسجد باشد حرام است ، بلكه احتياط مستحب آن است كه اگر بى احترامى هم نباشد ، عين نجس را در مسجد نبرند مگر آن چه از توابع انسانى است كه وارد مى‏شود ، مانند خون زخمى كه در بدن يا لباس او است .

مسأله 893 ـ اگر مسجد را براى روضه خوانى چادر بزنند و فرش كنند و سياهى بكوبند و اسباب چاى در آن ببرند ، در صورتى كه اين كارها به مسجد ضرر نرساند و مانع نماز خواندن نشود ، اشكال ندارد .

مسأله 894 ـ احتياط واجب آن است كه مسجد را به طلا زينت نكنند ، و احتياط مستحب آن است كه به صورت چيزهائى كه مثل انسان و حيوان روح دارد نيز زينت نكنند .

مسأله 895 ـ اگر مسجد خراب هم شود ، نمى‏توانند آن را بفروشند يا داخل ملك وجادّه نمايند .

مسأله 896 ـ فروختن در و پنجره و چيزهاى ديگر مسجد ، حرام است ، و اگر مسجد خراب شود بايد اينها را صرف در تعمير همان مسجد به كار ببرند ، و چنانچه به درد آن مسجد نخورد بايد در مسجد ديگر مصرف شود ، ولى اگر به درد مسجدهاى ديگر هم نخورد مى‏توانند آن را بفروشند و پول آن را اگر ممكن است صرف تعمير همان مسجد ، و گرنه صرف تعمير مسجد ديگر نمايند .

مسأله 897 ـ ساختن مسجد و تعمير مسجدى كه نزديك به خرابى مى‏باشد مستحب است ، و اگر مسجد طورى خراب شود كه تعمير آن ممكن نباشد مى‏توانند آن را خراب كنند و دوباره بسازند ، بلكه مى‏توانند مسجدى راكه خراب نشده ، براى احتياج مردم خراب كنند و بزرگتر بسازند .

مسأله 898 ـ تميز كردن مسجد و روشن كردن چراغ در آن مستحب است ، و كسى كه مى‏خواهد مسجد برود مستحب است خود را خوشبو كند ، و لباس پاكيزه و قيمتى بپوشد ، و ته كفش خود را وارسى كند كه نجاستى به آن نباشد ، و موقع داخل شدن به مسجد ، اول پاى راست ، و موقع بيرون آمدن ، اول پاى چپ را بگذارد . و همچنين مستحب است از همه زودتر به مسجد آيد و از همه ديرتر بيرون رود .

مسأله 899 ـ وقتى انسان وارد مسجد مى‏شود ، مستحب است دو ركعت نماز به قصد تحيّت و احترام مسجد بخواند ، و اگر نماز واجب ، يا مستحب ديگرى هم بخواند كافى است .

مسأله 900 ـ خوابيدن در مسجد اگر انسان ناچار نباشد ، و صحبت كردن راجع به كارهاى دنيا ، و مشغول صنعت شدن ، و خواندن شعرى كه نصيحت و مانند آن نباشد ، مكروه است . و نيز مكروه است آب دهان و بينى و اخلاط سينه را در مسجد بيندازد ، بلكه در بعضى موارد حرام است . و نيز مكروه است گمشده‏اى را طلب كند ، و صداى خود را بلند كند ، ولى بلند كردن صدا براى اذان مانعى ندارد .

مسأله 901 ـ راه دادن ديوانه به مسجد مكروه است ، و همچنين است راه دادن بچه اگر موجب زحمت نمازگزاران شود ، و يا اينكه احتمال رود مسجد را نجس كند ، و در غير اين دو صورت مانعى از راه دادن بچه به مسجد نيست بلكه گاهى اولويت دارد . و كسى كه پياز و سير و مانند اينها خورده كه بوى دهانش مردم را اذيت مى‏كند مكروه است به مسجد برود .